- Lợi nhuận sau thuế được quyền rút ra chia cho cổ đông thì phải khấu trừ thuế thu nhập cá nhân từ đầu tư vốn (5%), nhưng nếu doanh nghiệp không rút tiền ra ngay mà vẫn để tiếp tục kinh doanh thì đây là quyền của doanh nghiệp, doanh nghiệp không có sai phạm gì.
- Nếu doanh nghiệp (DN) mua vàng từng lần có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên mà không thanh toán bằng tiền mặt, theo pháp luật thuế thì DN không được tính vào chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp.
- Nếu DN bán vàng thu bằng tiền mặt theo pháp luật thuế thì DN không vi phạm gì , nhưng nếu giá trị mua bán từng lần của 1 người trong cùng 1 ngày từ 20 triệu đồng trở lên thì DN đã vi phạm về pháp luật quản lý kinh doanh vàng (Nghị định 232/2025/NĐ-CP). Đề nghị DN phải áp dụng theo quy định.
Doanh nghiệp vừa mua bán vàng, bạc, đá quý vừa kinh doanh dịch vụ cầm đồ phải tách riêng từng hoạt động để tính thuế và xuất hóa đơn.
– Đối với hoạt động mua, bán, chế tác vàng, bạc, đá quý, doanh nghiệp bắt buộc áp dụng phương pháp tính thuế giá trị gia tăng (GTGT) trực tiếp trên giá trị gia tăng theo quy định tại khoản 1 Điều 12 Luật Thuế GTGT 2024; giá trị gia tăng được xác định bằng giá thanh toán bán ra trừ giá thanh toán mua vào tương ứng. Doanh nghiệp phải hạch toán riêng hoạt động này và sử dụng hóa đơn bán hàng.
– Đối với hoạt động dịch vụ cầm đồ, doanh nghiệp áp dụng thuế GTGT theo phương pháp tính thuế GTGT đã đăng ký (khấu trừ hoặc trực tiếp), tính thuế trên tiền lãi và phí dịch vụ cầm đồ và xuất hóa đơn cho doanh thu phát sinh.
Thuế thu nhập doanh nghiệp áp dụng thuế suất 20% trên lợi nhuận của từng hoạt động.
Doanh nghiệp gia công vẫn được xuất hóa đơn gia công vàng bình thường, dù bên đặt hàng không lập phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ nguyên liệu, vì bản chất giao dịch là cung ứng dịch vụ gia công. Tuy nhiên, để tránh rủi ro, doanh nghiệp gia công cần có hợp đồng gia công và biên bản giao nhận nguyên liệu chứng minh nguyên liệu do bên đặt hàng cung cấp. Việc thiếu phiếu xuất kho nội bộ là rủi ro của bên đặt hàng khi quản lý nguyên liệu và lưu thông hàng hóa, không làm mất hiệu lực hóa đơn gia công
Doanh nghiệp sản xuất vàng trang sức và bạc phải tách riêng từng loại để tính thuế. Đối với vàng trang sức, thuế gis áp dụng theo phương pháp trực tiếp trên giá trị gia tăng; đối với bạc trang sức, áp dụng thuế giá trị gia tăng theo phương pháp thông thường. Giá vốn được xác định trên cơ sở nguyên liệu thực tế và chi phí sản xuất hợp lý. Hao hụt vàng và đá trong chế tác không có định mức cứng do Nhà nước ban hành mà doanh nghiệp tự xây dựng định mức phù hợp với quy trình sản xuất. Doanh nghiệp quy mô nhỏ không bị hạn chế pháp lý, nhưng cần tuân thủ đầy đủ quy định về lao động, bảo hiểm xã hiểm và quản lý sản xuất.
Doanh nghiệp mua bán vàng có xi mạ, gia công trang sức nộp thuế gia tăng giá trị theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị giảm (giá bán vàng trừ giá mua vàng tương ứng) theo thuế suất 10%, sử dụng hóa đơn bán hàng điện tử .
Hộ kinh doanh nếu đáp ứng điều kiện ngành nghề thì được phép hoạt động. Theo lộ trình quản lý mới, từ năm 2026 thuế khoán sẽ được thu hẹp và nhiều hộ kinh doanh sẽ chuyển sang hình thức kê khai. Chủ hộ kinh doanh thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc từ 01/01/2026; trường hợp hộ có thuê mướn lao động thì thực hiện tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động theo quy định. Riêng về cách tính thuế và việc sử dụng hóa đơn áp dụng cho hộ kinh doanh từ năm 2026, hiện đang chờ các văn bản hướng dẫn chi tiết của cơ quan có thẩm quyền.
Khi hộ kinh doanh đá trang sức chuyển sang phương pháp kê khai, hộ không phải hợp thức hóa hóa đơn cho hàng hóa cũ mà chỉ cần lập biên bản kiểm kê tồn kho tại thời điểm bắt đầu kê khai và quản lý từ đó về sau. Đối với hàng mua mới, hộ phải tuân thủ quy định về hóa đơn đầu vào theo từng nguồn mua. Trường hợp đá do hộ tự mài, đây được xác định là sản phẩm chế tác thủ công, giá vốn được tính trên cơ sở đá thô và chi phí chế tác, khi bán ra hộ sử dụng hóa đơn bán hàng và kê khai thuế theo tỷ lệ trên doanh thu.
Hộ kinh doanh bạc, dịch vụ cầm đồ và chủ hộ có cho thuê nhà. Về Thuế giá trị gia tăng (GTGT): hoạt động kinh doanh bạc nộp thuế GTGT theo phương pháp tính trực tiếp trên giá trị gia tăng theo thuế suất 10%, hoạt động kinh doanh dịch vụ cầm đồ và cho thuê nhà nộp thuế GTGT theo phương pháp tính trực tiếp trên doanh thu: (dịch vụ cầm đồ và cho thuê nhà tính thuế GTGT trực tiếp trên DT là 5%) . Về thuế thu nhập cá nhân (TNCN): hoạt động kinh doanh bạc (mua về bán) nộp thuế TNCN theo tỷ lệ 0,5% trên doanh thu; dịch vụ cầm đồ nộp thuế TNCN theo tỷ lệ 2% trên doanh thu, cho thuê nhà nộp thuế TNCN theo tỷ lệ 5% trên doanh thu . Cả 3 trường hợp đều phải sử dụng hóa đơn bán hàng điện tử
Đối với vàng cũ tồn kho hình thành từ nhiều năm trước, pháp luật không yêu cầu doanh nghiệp phải truy xuất từng hóa đơn mua vào, nhưng doanh nghiệp phải chứng minh được nguồn gốc hợp pháp của hàng hóa. Cách làm phù hợp là doanh nghiệp thực hiện kiểm kê toàn bộ vàng đang tồn, lập hồ sơ giải trình nguồn gốc tồn kho, ghi nhận tồn kho kế toán tại thời điểm hiện tại và chịu trách nhiệm về chất lượng, xuất xứ hàng hóa khi bán ra. Nghĩa vụ thuế chỉ phát sinh khi doanh nghiệp bán hàng, không phát sinh tại thời điểm kê khai tồn kho